In terio van 17aug2011 stond volgend artikel van Jan Christiaens over de School voor geloofsverdieping, een initiatief van ex-catechist Piet Raes, nu mederwerker aan CCV Gent
GOD IS OP ZOEK NAAR DE MENS
De God van de Bijbel is op zoek naar de mens, veel meer dan wij op zoek zijn naar Hem. Het is een van de fundamentele ideeën waarrond de School voor geloofsverdieping van het bisdom Gent, die begin september opnieuw begint, werkt. Tertio sprak met Piet Raes, coördinator van het Centrum voor Christelijk Vormingswerk (CCV) van het bisdom, over de opzet, de werking en de impact van de school.
Veel mensen vinden de weg naar het vormingstraject van twee jaar dat op een systematische wijze het christelijke geloof wil verdiepen. “Dat veronderstelt dat er al een begin van geloof is”, vertelt Piet Raes. “Het is dus niet echt bedoeld als een soort abc van het geloof voor radicale nieuwkomers. De school situeert zich tussen de kennismaking en de theologische uitdieping. Het belangrijkste is dat de deelnemers Christus beter leren kennen en zich meer aan Hem gaan hechten. Daarover gaat geloofsverdieping.” De filosoof in Raes verwijst naar het adagium van Anselmus om de achterliggende filosofie van de school te duiden. “Anselmus sprak over fides quaerens intellectum, het geloof dat zoekt te begrijpen. Het komt eropaan de geloofszin, de sensus fidei, te versterken. Eigenlijk is het geloof een geschenk van Iemand die je een aanbod doet. Als je ja zegt op dat aanbod, ontstaat ook het verlangen om beter te begrijpen waarop je juist ja zegt.”
“Zoals de naam aangeeft, ligt de eigenheid van de School voor geloofsverdieping in twee aspecten”, verduidelijkt Raes. “Het vormingstraject heeft ten eerste een schools karakter. Het gaat niet om een gespreksgroep of een bezinningsgroep, maar om een school. De deelnemers krijgen inhoud aangeboden die ze verwerken en assimileren. Die inhoud heeft ten tweede alles te maken met het geloof. Het doel van de school is het geloof beter te leren kennen om het vervolgens ook beter te kunnen beleven.”
God hoopt op reactie
Elk van de twee vormingsjaren volgt een rode draad. Tijdens het eerste jaar is de insteek Bijbels-theologisch. Dat betekent dat de cursisten de theologische inhoud vooral vanuit de Schrift benaderen. Raes: “Het fundamentele idee waarrond het eerste jaar is opgebouwd, is dat de God van de Bijbel op zoek is naar de mens, veel meer dan wij naar Hem op zoek zijn. We werken dat idee gedurende negentien avonden uit.” In het tweede jaar komen in zekere zin de consequenties van het eerste jaar aan bod. Als God inderdaad op zoek is naar de mens, wat is de opdracht van een christen dan? “Gedurende het tweede vormingsjaar bekijken we wat God verlangt van zijn volk, de kerk”, zegt Raes. “God hoopt dat de mens Hem een plaats geeft in de wereld, en wel op vier wijzen: door te vieren, te verkondigen, gemeenschap te vormen en dienstbaar te zijn. De deelnemers aan de school leren dus iets over twee dingen: God zoekt de mens en God hoopt dat de mens op zijn aanbod reageert.”
Op de School voor geloofsverdieping komen heel wat mensen af die kerkelijk geëngageerd zijn, maar steeds meer ook mensen met een eigen interesse voor geloofsinzicht. De sterkte van de reeks ligt niet alleen in het gedegen inhoudelijke aanbod, maar ook in de methodiek voor de verwerking van de leerstof. Elke vormingsavond begint met een zangmoment, waarna een docent gedurende een uur de leerstof aanbrengt. Daarna volgt een uur om de geziene stof in vaste verwerkingsgroepjes te herkauwen.
Contemplatieve dialoog
“Het eigenlijke leren gebeurt vooral in dat tweede uur”, stelt Raes. “De verwerkingsgroepjes bestaan uit een tiental personen en blijven dezelfde gedurende de twee jaar. Naargelang de aard van de leerstof gebruiken we aangepaste werkvormen. We houden een contemplatieve dialoog om beter tot een Schrifttekst door te dringen of werken met afbeeldingen van kunstwerken bij de vraag wie Christus is. Dat tweede uur is telkens een samenspraak over het geloof. Daar kunnen mensen zich oefenen in het verwoorden van hun geloof. Het is mooi om te zien hoe velen daar enorm groeien in de vrijmoedigheid om van hun geloof te getuigen.”
School voor geloofsverdieping, vormingstraject van twee jaar, van september 2011 tot juni 2013, negentien avonden per jaar in Drongen of Sint-Niklaas. Info en inschrijven via www.ccv.be/gent of via schoolvoorgeloofsverdieping@ccv.be
Hannelore Heirman: 'Ik heb geleerd dat mijn geloof nooit af zal zijn'
Hannelore Heirman, een jonge, pas afgestudeerde vrouw uit Gent, vertelt: “Ze maakten op de parochie reclame voor de school. Bovendien hadden enkele vrienden en mijn ouders de opleiding al gevolgd. Zelf zat ik al een tijdje met het gevoel dat ik wel wat meer grond onder mijn voeten wou. Tot dan toe geloofde ik op een zeer intuïtieve manier. Ik wist eigenlijk niet goed waarom ik geloofde en had ook geen taal om over mijn geloof in gesprek te gaan. Dat leverde soms vervelende situaties op die me wel eens deden twijfelen aan mijn eigen oprechtheid. Daarnaast keek ik ernaar uit om collega-gelovigen en collega-zoekers te ontmoeten. Ik vond de lessen over het algemeen heel boeiend. Het eerste jaar was eerder theoretisch en soms – na een lange werkdag – ging het mijn petje wat te boven, maar het was hoe dan ook altijd interessant. In het tweede jaar bleek dat die theoretische onderbouw noodzakelijk was om het meer praktijkgerichte gedeelte voort vorm te kunnen geven.
De school maakte dat ik met een kritischer oog naar mijn geloof ben gaan kijken. Dat had ik niet verwacht. Ik heb meer vragen dan toen ik de school aanvatte, maar ook meer handvatten om met die vragen om te gaan. Met een kritischer oog kijken betekent voor mij vooral niet zomaar alles voor waar aannemen, je afvragen waarom je iets doet en wat er de betekenis van is, om het daarna met dubbel zoveel overgave te kunnen doen. Wat ik geleerd heb, is dat mijn geloof nooit af zal zijn. Het is een leerproces van vallen en opstaan, een zoektocht die nooit eindigt. Maar die heel erg mooi kan zijn.” (JC)